książki historyczne
Oferta wydawnictwaPolecamy w sieciKatalog do pobrania

Kategoria mity i religie , rycerze i zakonnicy
Okres historyczny średniowiecze
Nauczanie kaznodziejskie w Polsce późnego średniowiecza

Nakład wyczerpany!

Nauczanie kaznodziejskie w Polsce późnego średniowiecza

Sermones dominicales et festivales z tzw. kolekcji Piotra z Miłosławia Bracha K. Wyd. Akademii Świętokrzyskiej
Rok wydania: 2007
ISBN: 978-83-7133-299-9

Oprawa: miękka
Ilość stron: 523
Wymiary: 165 x 235

63.00 zł


Przedmiotem pracy jest analiza znanej od dawna w literaturze zagadnienia, choć dotychczas niebadanej, pochodzącej z drugiej połowy XV w. postylli kaznodziejskiej przypisywanej w starszej historiografii za Aleksandrem Brücknerem Piotrowi z Miłosławia i identyfikowanej z jego imieniem, ukazana na możliwie szerokim tle porównawczym rodzimego i europejskiego kaznodziejstwa z epoki. Autor używa w pracy takiej identyfikacji jako terminu technicznego dla wyodrębnienia analizowanej postylli spośród innych kolekcji kaznodziejskich. Kwestia jej autorstwa w świetle nowszych stanowisk jest bardziej skomplikowana i stawia wiele pytań. Wybór tej kolekcji "Sermones dominicales et festivales" nie był przypadkowy. To bowiem jedna z najpopularniejszych polskich kolekcji kaznodziejskich powstałych w czasach późnego średniowiecza. Reprezentuje ona nurt kaznodziejstwa popularnego, o wyjątkowych wartościach poznawczych. Stanowi cenne źródło do dziejów kultury, życia religijnego i mentalności, w czym historyk odnajduje łatwiej swoją powinność i zainteresowania. Zasadniczym przesłaniem pracy jest próba analizy samej treści kazań jako przekazu nauczania w perspektywie roku liturgicznego i w wybranych zakresach tematycznych, które dominują i są odzwierciedleniem średniowiecznych założeń ewangelizacyjnych formułowanych w programie podręczników kaznodziejskich. Autor próbuje więc odpowiedzieć na najbardziej proste pytania, o czym mógł głosić kazanie średniowieczny predykant-moralizator, tłumacz świata w ogólności. Zakłada to również wydobycie najbardziej wyrazistych rysów pobożności polskiego średniowiecza oraz elementów sztuki kaznodziejskiej, sposobów i narzędzi retorycznego przekonywania do postulowanych postaw i zachowań. Kaznodziejstwo to wszak narzędzie zbiorowej komunikacji i przekazywania myśli, wyobrażeń i idei, o największym zasięgu społecznym, w świecie zdominowanym przez illiteratos. Kazanie jako medium daje przekaz dydaktyczny. To zatem studium przekazu, pojęcia używanego w sensie teorii informacji. Oprócz oczywistej wykładni dogmatycznej, w kazaniu dominuje dyskurs moralizatorski, uwikłany w konteksty obyczajowe, społeczne i - szerszej - kulturowe. Praca składa się z sześciu części. Pierwsza jest analizą warsztatu kaznodziei, czyli jego przygotowania intelektualnego oraz retorycznego. Dalsze przedstawiają wybraną problematykę treści samych kazań: prawdy wiary - Eucharystia oraz wizje zaświatowe, następnie pobożne budowanie w czasie dwóch najważniejszych świąt dorocznych, konteksty społeczne, w tym etyka małżeńska i dziecinna, wizje społeczne i moralne oceny i wreszcie stosunek kaznodziei do kultury popularnej, sfery przesądów i zabobonów. Całość pracy kończą dwa rozdziały, które ukazują postulowany przez kaznodzieję wzorzec zachowań oraz odrzucany antywzorzec chrześcijanina.



Oferta wydawnictwa Polecamy w sieci Katalog do pobrania